📖 Bài 21: Dòng điện, Nguồn điện - lớp 8

💡 Bài 21: Dòng điện, Nguồn điện

1. Dòng điện

Định nghĩa: Dòng điện là dòng chuyển dời có hướng của các hạt mang điện.
Thí nghiệm minh chứng: Khi nối hai quả cầu của điện nghiệm A (đang tích điện) và điện nghiệm B (không tích điện) bằng một thanh kim loại, ta thấy các hạt mang điện dịch chuyển qua thanh kim loại làm hai lá của điện nghiệm B xoè ra. Ta nói đã có dòng điện chạy qua thanh kim loại đó.

2. Nguồn điện

Vai trò: Để duy trì dòng điện lâu dài cho các thiết bị điện hoạt động, chúng ta cần có nguồn điện. Nguồn điện cung cấp năng lượng điện cho mạch điện.
Đặc điểm: Mỗi nguồn điện thường có hai cực: cực dương (+) và cực âm (-).
Các loại nguồn điện thường gặp: Pin, acquy, pin mặt trời, máy phát điện.

Vật dẫn điện: Là vật cho dòng điện chạy qua. Các vật liệu dẫn điện thường gặp là các kim loại như đồng, nhôm, sắt, vàng, bạc hoặc ruột bút chì.
Vật không dẫn điện (vật cách điện): Là vật không cho dòng điện chạy qua. Các vật liệu cách điện phổ biến là nhựa, thuỷ tinh, gỗ khô, sứ, cao su.

Dòng điện là dòng chuyển dời có hướng của các hạt mang điện.
Nguồn điện có khả năng cung cấp năng lượng điện; pin và acquy là các nguồn điện phổ biến có hai cực là cực dương (+) và cực âm (-).
Vật dẫn điện cho dòng điện đi qua (ví dụ: kim loại); vật cách điện không cho dòng điện đi qua (ví dụ: sứ, nhựa, cao su).

Sử dụng nguồn điện an toàn: Biết cách lắp đúng cực dương và cực âm của pin vào các thiết bị như điều khiển từ xa, đèn pin hay đồ chơi để chúng hoạt động được.
Tự làm pin đơn giản tại nhà: Các em có thể tận dụng những vật liệu dễ kiếm như nửa quả chanh (có tính acid), một đoạn dây đồng và một mảnh kẽm cắm vào quả chanh để tạo thành một pin Volta đơn giản có thể làm sáng một đèn LED nhỏ.
Giải thích cấu tạo dây điện: Hiểu tại sao lõi dây điện được làm bằng đồng (để dẫn điện tốt) còn vỏ ngoài lại bọc nhựa hoặc cao su (để cách điện, đảm bảo an toàn cho người sử dụng không bị điện giật).
Lựa chọn dụng cụ sửa chữa: Khi cần sửa điện, chúng ta phải chọn các loại kìm, tua vít có tay cầm bọc nhựa dày để ngăn dòng điện truyền sang cơ thể.

Câu 1: Trong các vật sau: mảnh sứ, đoạn dây đồng, thước nhựa, đoạn dây chì, chén thuỷ tinh, vật nào là vật dẫn điện?

Câu 2: Dòng điện trong kim loại là dòng chuyển dời có hướng của các hạt nào?

Giải thích: Trong kim loại, dòng điện là dòng chuyển dời có hướng của các electron tự do (ngoài phạm vi nguồn nhưng dựa trên khái niệm hạt mang điện trong bài).

Câu 3: Tại sao khi dùng bút thử điện chạm vào vỏ nhựa của dây điện đang có điện, bóng đèn của bút không sáng?