📖 Bài 11: Hang Sơn Đoòng – những điều kì thú - lớp 5

I. PHẦN ĐỌC

Hang Sơn Đoòng – những điều kì thú 🔊

Hang Sơn Đoòng (Quảng Bình) được coi là một trong những tác phẩm tuyệt vời nhất của tạo hoá.

Sơn Đoòng được xác định có niên đại tới 5 triệu năm tuổi.

Hang Sơn Đoòng được hình thành từ một vết đứt gãy của dãy Trường Sơn, bị dòng nước sông Rào Thương bào mòn liên tục trong một khoảng thời gian dài (từ 2 đến 5 triệu năm). Quá trình đó đã tạo nên một “lỗ hổng khổng lồ” ngay dưới mặt đất.

Sơn Đoòng là hang động tự nhiên lớn nhất thế giới.

Theo ước tính, hang động này có chiều dài lên tới 9 ki-lô-mét, thể tích 38,5 triệu mét khối. Nó có thể chứa tới 68 máy bay cỡ lớn Bô-inh 777 hoặc cả một khu phố sầm uất với những toà nhà cao 40 tầng.

Sơn Đoòng sở hữu hệ sinh thái đặc biệt.

Trong hang Sơn Đoòng, có một khu rừng nguyên sinh tuyệt đẹp với thảm thực vật phong phú, khác lạ. Cây cối ở đây khá mỏng manh, dù là cây thân gỗ. Sơn Đoòng còn là nơi trú ngụ của nhiều loài động vật, trong đó có một số loài cá, nhện, cuốn chiếu, bọ cạp,... với đặc điểm chung là không có mắt và cơ thể trong suốt.

Vẫn còn những điều bí ẩn về hang động lớn nhất hành tinh này chưa được giải mã. Liệu những điều trên có đủ khiến bạn muốn đặt chân tới nơi này một lần trong đời?

***

(Phan Nguyên tổng hợp)

Từ ngữ:
– Rừng nguyên sinh: rừng tự nhiên chưa hoặc ít bị tác động bởi con người, chưa làm thay đổi cấu trúc của rừng.

❓Câu hỏi đọc hiểu:

1. Những câu được in đậm trong văn bản cho biết điều gì?
2. Quá trình hình thành hang Sơn Đoòng được giới thiệu như thế nào?
3. Những chi tiết nào cho thấy hang Sơn Đoòng rất lớn?
4. Nêu những điều đặc biệt của hệ sinh thái trong hang Sơn Đoòng.
5. Tưởng tượng em là hướng dẫn viên du lịch, hãy giới thiệu hang Sơn Đoòng với du khách.

II. LUYỆN TỪ VÀ CÂU

Luyện tập về từ đồng nghĩa

1. Chọn từ thích hợp (lớn, nơi, ước, lượt, yên, lành) thay cho mỗi bông hoa trong các thành ngữ dưới đây:

• a. Ngày lành tháng tốt
• b. Năm lần bảy lượt
• c. Sóng yên biển lặng
• d. Cầu được ước thấy
• e. Dao to búa lớn
• g. Đi đến nơi về đến chốn

2. Tìm từ đồng nghĩa với mỗi từ in đậm (xây, trông, mênh mông) trong đoạn thơ dưới đây:

Góc sân nho nhỏ mới xây
Chiều chiều em đứng nơi này em trông
Thấy trời xanh biếc mênh mông
Cánh cò chớp trắng trên sông Kinh Thầy...
(Trần Đăng Khoa)

3. Chọn từ thích hợp trong ngoặc đơn để hoàn thành đoạn văn:

Mưa mùa xuân xôn xao, phơi phới. Những hạt mưa (bé mọn / bé con / bé nhỏ), mềm mại, rơi như nhảy nhót. Hạt nọ tiếp hạt kia đan xuống mặt đất. Mặt đất đã (khô cần / khô khan / khô khốc) bỗng thức dậy, âu yếm đón lấy những giọt mưa ấm áp, (trong sáng / trong lành / trong xanh). Mặt đất lại (dịu mềm / dịu nhẹ / dịu ngọt), lại cần mẫn tiếp nhựa sống cho cây cỏ. Mưa mùa xuân đã mang lại cho cây (sức lực / sức vóc / sức sống) tràn đầy. Và cây trả nghĩa cho mưa bằng cả mùa hoa thơm trái ngọt. (Theo Nguyễn Thị Thu Trang)

❓Câu hỏi luyện tập:

1. Thực hiện các bài tập thay thế và xác định từ đồng nghĩa ở trên.
2. Viết đoạn văn (4 – 5 câu) về một cảnh đẹp thiên nhiên, trong đó có sử dụng 2 – 3 từ đồng nghĩa.

III. PHẦN VIẾT

Viết mở bài và kết bài cho bài văn tả phong cảnh

1. So sánh các cách mở bài và kết bài dưới đây:

• Mở bài trực tiếp: Đà Lạt là thành phố ngàn hoa, nổi tiếng với hồ trong xanh và thông mơ màng.
• Mở bài gián tiếp: Từ Bắc vào Nam, từ đất liền tới biển đảo, nơi đâu trên đất nước ta cũng có những cảnh đẹp thu hút khách du lịch, trong số đó phải kể đến Đà Lạt. Đó là thành phố của ngàn hoa, thành phố của ngàn thông với rất nhiều hồ nước thơ mộng.
• Kết bài không mở rộng: Thật không ngoa khi ca ngợi Đà Lạt là chốn “bồng lai tiên cảnh”.
• Kết bài mở rộng: Thật không ngoa khi ca ngợi Đà Lạt là chốn “bồng lai tiên cảnh”. Bạn có muốn đến thăm Đà Lạt trong một ngày mờ sương không?

❓Yêu cầu:

• Viết một đoạn mở bài gián tiếp và một đoạn kết bài mở rộng cho bài văn tả một cảnh đẹp thiên nhiên mà em yêu thích (hoặc bài văn Bốn mùa trong ánh nước).